Rumianek jest jedną z najstarszych roślin leczniczych. Znany, ceniony i używany był już w czasach starożytnych. W ziołolecznictwie polskim, rumianek pospolity był uznawany za lek uniwersalny. Nadal jest bardzo popularna rośliną, nie każdy jednak zna jego szerokie lecznicze właściwości.
WYGLĄD I WYSTĘPOWANIE
Rumianek pospolity jest rośliną jednoroczną. Łodyga jest delikatna, rozgałęziona i wzniesiona. Osiąga wysokość do 60 cm. Liście są koloru zielonego, delikatne, głęboko wcinane i pierzastodzielne. Kwiaty występują pojedynczo na szczycie każdego rozgałęzienie i zebrane są w koszyczki. Kwiaty są białe i języczkowane. Im bardziej przekwitają, tym bardziej pochylają się ku dołowi. Mają żółte, rurkowate i wypukłe dno kwiatowe. Rumianek rosnący dziko kwitnie od mają do jesieni, zaś uprawowy – początkiem czerwca.
Rumianek rośnie na miedzach, nieużytkach, ugorach, przy drogach, w ogrodach, na leśnych łąkach, zboczach, w zbożu, wśród kukurydzy, na polach buraczanych i ziemniaczanych i wśród koniczyny. Rumianek, rośnie na glebie gliniastej.
ZBIÓR SUROWCA
Zbieramy świeżo rozkwitnięte kwiaty rumianku (od maja do czerwca) i powtarzamy czynność za każdym razem, kiedy nowe kwiaty się rozwiną. Kwiaty zbieramy tak, aby szypułki nie były dłuższe niż 3 cm. Zebranych kwiatów nie wolno ugniatać, ponieważ się zagrzeją. Od razu po uzbieraniu, przenosimy surowiec do suszenia. Suszyć możemy zarówno w zacienionym i przewiewnym miejscu, rozkładając kwiaty cienką warstwą, jak i w suszarni, ale nie możemy wtedy przekraczać temperatury 35 stopni.
ZASTOSOWANIE
Rumianek ma działanie odkażające, przeciwzapalne (mocniejsze w przypadku wyciągu alkoholowego niż wodnego), przeciwalergiczne, przeciwutleniające, przeciwrakotwórcze, przeciwcukrzycowe, hepatoprotekcyjne, przeciwskurczowe, uspokajające, przeczyszczające, przeciwbakteryjne, przeciwgrzybicze, napotne i słabo żółciopędne. Pobudza on również przemianę materii w skórze i wiąże toksyny bakteryjne.
- Herbatka rumiankowa powinna być podawana dzieciom przy kurczach oraz bólach brzucha.
- Herbatka jest doskonałym lekiem w przypadku biegunki, wzdęć, dolegliwościach podbrzusza.
- Powinno się ją także stosować w przypadku dolegliwości żołądkowych oraz przy zwyrodnieniu śluzowym żołądka.
- Rumianek służy kobietom w zaburzeniach miesiączkowania oraz braku miesiączki, a panom przy zapaleniu najądrza.
- Z racji swojego działania uspokajającego, herbatka rumiankowa pomaga w przypadku bezsenności.
- Rumianek ma również działanie przeciwgorączkowe.
- Działa także przeciwzapalnie, dlatego doskonale pomaga we wszelkiego rodzaju zapaleniach, szczególnie w zapaleniach błon śluzowych. Krople do oczu zawierające rumianek pomagają w przypadku zapalenia wywołanego promieniowaniem UVB oraz chronią komórki nabłonka rogówki przed ekspozycją na promieniowanie UVB.
- W stanach zapalnych oczu, zapaleniu spojówek, przy podrażnieniach oczu, zapaleniu rogówki i tęczówki stosuj rumianek zewnętrznie do przemywań, okładów i zakraplania.
- Zewnętrznie stosuje się rumianek również przy swędzących i sączących się wykwitach skórnych oraz wszelkiego rodzaju ranach.
- Rumianek pomaga przy zdenerwowaniu, wypij szklankę herbatki rumiankowej, a natychmiast poczujesz ulgę.
- W stanach wyczerpania, po ciężkich schorzeniach oraz w przypadku nerwowości przykładaj ciepłe woreczki wypełnione suszonym rumiankiem na bolące miejsca, stosuj również przemywania i kąpiele rumiankowe, ponieważ mają one bardzo dobry wpływ na cały układ nerwowy. Stosując te rozwiązania, szybko odzyskasz dobre samopoczucie i spokój wewnętrzny.
- Mycie twarzy naparem z rumianku rozjaśnia cerę i odświeża. Jest on także doskonały do pielęgnacji włosów. Włosy po płukance rumiankowej stają się puszyste i lśniące. Jest to także doskonały sposób na rozjaśnienie koloru.
- Rumianek ułatwia wypróżnianie się, dlatego polecany jest przy zaparciach oraz w leczeniu hemoroidów – dodatkowo zewnętrznie możesz stosować maść rumiankową.
- Maść rumiankową możesz również stosować do leczenia ran.
- Przy zapaleniu zatok przynosowych oraz katarze, wdychaj wdychać parę z rumianku, która przynosi szybko poprawę. Po wdychaniu naparu pozostań w ciepłym pomieszczeniu przez jakiś czas.
- Na nerwobóle oraz łamanie w kościach doskonale pomaga olej rumiankowy. Usuwa on również zmęczenie kończyn. Wcieraj go porządnie 3 razy dziennie w bolące miejsca.
- Rumianek obniża gorączkę oraz działa chłodząco.
- W przypadku chorego pęcherza, bóle łagodzi ugotowany w wodzie rumianek i położony na pęcherz.
- Rumianek pomaga odzyskać słuch niedosłyszącym. Smaży się wtedy cebulę morską w oleju rumiankowym. Ciepły olej wpuszcza się kropelkami do ucha tak często jak to możliwe.
- Sparaliżowane kończyny nacieraj olejem rumiankowym, a wróci zdolność ruchu.
- Kiedy Cię bolą oczy, ugotuj rumianek w mleku i ciepły okład przyłóż na zamknięte powieki.
- Kiedy z organizmu nie jest wydalana woda, powinno się zagotować rumianek w winie i pić po jednej szklance rano i wieczorem.
- Rumianek stosowany zewnętrznie pomaga w schorzeniach bakteryjnych jamy ustnej i skóry, w oparzeniach (zarówno słonecznych jak i promieniami Roentgena), świądzie, owrzodzeniach i alergiach skórnych.
- Herbatka rumiankowa ułatwia trawienie, kiedy zjesz tłusty lub syty posiłek.
- Płukaj jamę ustną naparem z rumianku, a usuniesz zakażenia grzybicze oraz zapalenia jamy ustnej i stany zapalne dziąseł, płukanie działa także przeciwpróchniczo. Możesz oprócz herbatki płukać usta olejem rumiankowym. O żuciu oleju pisałam tutaj.
- Picie naparu z rumianku polecane jest przy braku łaknienia, ponieważ rumianek wzmaga apetyt oraz usuwa wzdęcia.
- Rumianek szybko pomaga w przypadku pojawienia się jęczmienia na oku. Możesz wtedy zarówno przemywać naparem jak i smarować maścią rumiankową.
- Rumianek ma działanie antyspazmatyczne, przeciwzapalne oraz rozluźniające mięśnie.
- Inhalacje z rumianku, łagodzą objawy astmy.
- Pomaga na kolkę u dzieci, bóle brzuszka oraz podczas ząbkowania.
- Jest bardzo pomocny dla kobiet w ciąży podczas porannych mdłości.
- Leczy wrzodziejące zapalenie okrężnicy, raka jelita grubego, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, uszkodzenie błony śluzowej żołądka, wrzody żołądka, dolegliwości żołądkowo – jelitowe, chorobę sercowo – naczyniową oraz chorobę jelita drażliwego.
- Rumianek łagodzi zgagę związaną ze stresem.
- Rumianek łagodzi również skurcze menstruacyjne, ponieważ rozluźnia mięśnie gładkie macicy. Dzięki niemu miesiączka jest mniej bolesna. Pomaga również w przypadku mastalgii, czyli bólu piersi przed menstruacją (przyjmuje się wyciąg alkoholowy z rumianku min. 5 kropli 3 razy dziennie przed posiłkami, warto również smarować piersi maceratem lub olejkiem z rumianku). Warto połączyć olej z rumianku z olejem z dziurawca i smarować nimi piersi przy mastalgii.
- Rumianek zmniejsza ból artretyczny, pourazowy, pleców i podczas gorączki.
- Herbata rumiankowa, powinna być również podawana po porodzie, aby rozluźnić i zrelaksować mięśnie brzucha.
- Aby wyleczyć zapalenie pochwy, powinno się wykonywać półkąpiele z rumianku, warto dodatkowo płukać pochwę naparem z rumianku.
- Ekstrakt z rumianku stosowany przez okres min. 8 tygodni zmniejsza objawy uogólnionego zaburzenia lękowego (GAD), wykazuje także działanie przeciwdepresyjne.
- Olejek rumiankowy zmniejsza ból u osób z chorobą zwyrodnieniową stawu kolanowego. Wcieraj go wtedy intensywnie, min 3 razy dziennie w bolące miejsca.
- Olejek rumiankowy pomaga przy migrenie bez aury oraz niweluje związane z nią dolegliwości jak: ból, nudności, wymioty, światłowstręt i fonofobia w przeciągu 30 min.
- Ekstrakt z rumianku łagodzi niedoczynność tarczycy związaną z zespołem policystycznych jajników.
- Rumianek obniża podwyższone ciśnienie krwi i częstość akcji serca ( przy dawce 200 mg / kg).
- Ekstrakt z rumianku hamuje rozwój uzależnienia od morfiny oraz łagodzi objawy odstawienne.
- Nalewka (ekstrakt alkoholowy) z rumianku poprawia pamięć i przeciwdziała amnezji.
- Nalewka rumiankowa pozytywnie wpływa na układ rozrodczy oraz uszkodzenia pamięci w przypadku narażenia na działanie formaldehydu (substancja szkodliwa – przenika przez barierę krew-mózg i prowadzi do śmierci komórek hipokampu i upośledzenia pamięci).
- Kremy z ekstraktem z rumianku wykazują działanie przeciwstarzeniowe na skórę.
- Wypijanie dużych ilości herbatki z rumianku pomaga w przypadku uszkodzeń wątroby oraz raka wątroby i okrężnicy.
- Ekstrakt z rumianku pomaga przy trądziku pospolitym. W celu wzmocnienia działania warto mieszać go z innymi ziołami przeciwbakteryjnymi i przeciwzapalnymi np. z dziurawcem i pokrzywą. Możesz wykonać macerat z rumianku (na oleju słonecznikowym), połączyć go z maceratem z dziurawca (także na oleju słonecznikowym) i olejem z nasion pokrzywy i taką mieszanką smarować skórę. Dodatkowo pij herbatkę z pokrzywy przynajmniej 3 szkl dziennie.
- Rumianek pospolity wraz z ziołami: prawoślaz lekarski, ślaz dziki, hyzop lekarski, niekropień właściwy, lukrecja gładka i głożyna pospolita, zmniejszają objawy astmy, nasilenie kaszlu oraz wybudzeń nocnych. Wykonaj mieszankę z powyższych ziół i pij napar (z jednej łyżki mieszanki zalanej szklanką wrzątku) 3 razy dziennie po szklance.
- Połączenie treningu wytrzymałościowego z wyciągiem z kwiatów rumianku wykazuje poprawę w zaburzeniach funkcji poznawczych (pamięci, uwagi, myślenia i postrzegania) w przypadku cukrzycy typu 2.
- Rumianek łagodzi objawy ADHD.
- Rumianek oraz imbir (min. 1 g na dobę) łagodzą nudności i wymioty spowodowane chemioterapią. Minimum to stosowanie obu ziół 5 dni przed i 5 dni po chemioterapii.
- Rumianek oraz len Łagodzą objawy zespołu pierwotnego pieczenia jamy ustnej (BMS). W tym celu przygotuj wywar z rumianku i lnu, czyli substytut domowej śliny. Płukaj naparem usta minimum 1 minutę 4 razy dziennie.
- Olej rumiankowy oraz napar z rumianku stosowane na skórę łagodzą atopowe zapalenie skóry (już po około 2 tygodniach stosowania).
- Wywar z rumianku stosowany jako płyn do płukania jamy ustnej 2 razy dziennie, zmniejsza krwawienie i zapalenie dziąseł oraz zmniejsza płytkę nazębną, co jest szczególnie pomocne dla osób z aparatami ortodontycznymi, które są mocno narażone na tego typu dolegliwości.
- Olejek eteryczny z rumianku jest skuteczny w przypadku Anisakiozy czyli nicieni (larwy Anisakis L) i powoduje ich śmierć.
KIEDY NIE STOSOWAĆ RUMIANKU?
Uważaj na stosowanie rumianku wraz z lekami przeciwlękowymi i przeciwdrgawkowymi, przeciwdepresyjnymi, a także uspokajającymi i nasennymi, ponieważ może on potęgować ich działanie.
SPOSÓB UŻYCIA
- Herbatka:
1 kopiatą łyżeczkę ziela zalewa się szklanką wrzątku i zostawia na chwilę do naciągnięcia. NIE SŁODZIMY! Pamiętaj, że w przypadku wszelkich chorób, powinno się pić około 3-4 szklanek naparu dziennie.
- Kąpiel:
Bierzemy 250 gram smalcu lub oleju kokosowego (najlepiej rafinowany), rozgrzewamy na patelni, dorzucamy 4 garście kwiatów rumianku. Kiedy całość się zapieni, mieszamy i odstawiamy na noc w chłodne miejsce. Następnego dnia podgrzewamy, przeciskamy kwiaty przez gazę lub ściereczkę, maść mieszamy i przelewamy do słoiczków.
Do wanny bierzemy około 4 garście kwiatów rumianku, zaparzamy i wlewamy do wody do kąpieli. Bierzemy kąpiel przez 20 minut.
- Mycie twarzy i włosów:
Bierzemy garść rumianku, zalewamy wrzątkiem i parzymy krótko. Twarz przebywamy naparem używając jako tonik, a włosy po umyciu płukamy schłodzonym naparem nie spłukując już go.
- Okłady:
Kopiatą łyżkę kwiatów rumianku zalewamy szklanką wrzącego mleka, zostawiamy do naciągnięcia, odcedzamy kwiaty i robimy ciepłe okłady.
- Inhalacje:
Kopiatą łyżkę kwiatów rumianku zalewamy litrem wrzątku. Głowę przykrywamy ręcznikiem, pochylamy głowę nad naczyniem z naparem i wdychamy parę dopóki woda nie ostygnie.
- Poduszeczka:
Napełniamy lniany worek suszonymi kwiatami rumianku, zszywamy lub dobrze zawiązujemy, podgrzewamy chwilę na patelni i obkładamy bolące miejsca.
- Olej rumiankowy:
Butelkę napełniamy świeżymi i zebranymi w słoneczny dzień kwiatami rumianku, zalewamy dobrej jakości oliwą extra vergin tak, aby przykrywała ona kwiaty. Butelkę zakręcamy i stawiamy na 14 dni w słonecznym miejscu. Po tym czasie przecedzamy olej i przechowujemy w lodówce.
Uwaga! Kobiety w ciąży nie powinny używać oleju rumiankowego, gdyż ma on działanie pobudzające na macicę.
- Maść rumiankowa:
Bierzemy 250 gram smalcu lub oleju kokosowego (najlepiej rafinowany), rozgrzewamy na patelni, dorzucamy 4 garście kwiatów rumianku. Kiedy całość się zapieni, mieszamy i odstawiamy na noc w chłodne miejsce. Następnego dnia podgrzewamy, przeciskamy kwiaty przez gazę lub ściereczkę, maść mieszamy i przelewamy do słoiczków.
- Nalewka rumiankowa:
50 g kwiatów rumianku zalewamy 0.5 litra 40% wódki żytniej lub dobrego alkoholu owocowego. Zostawiamy do wytrawienia na 3 tygodnie. Po tym czasie przecedzamy i odciskamy kwiaty na gazie.
